تحلیل یادگیری کسره‌ی اضافه فارسی در عرب‌زبانان عراقی: آزمون چارچوب موگول در آموزش زبان دوم

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه زبان شناسی، دانشکده ادبیات فارسی و زبان های خارجی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

2 گروه زبان‌شناسی، دانشکده ادبیات و زبان های خارجه، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

10.22034/maz.2025.21405.1153

چکیده

چکیده

یادگیری ساختار اضافه فارسی، به‌عنوان یک ویژگی کلیدی صرفی-نحوی، برای زبان‌آموزان غیرفارسی‌زبان، به‌ویژه عرب‌زبانان فاقد ساختار مشابه، می تواند چالش‌برانگیز باشد. این پژوهش یادگیری این ساختار را توسط 90 زبان‌آموز عرب‌زبان عراقی بررسی کرد و هدف آن شناسایی مسیر رشدی یادگیری، نقش انتقال زبان اول، و تأثیر آموزش صریح بر درونی‌سازی ساختار اضافه با استفاده از چارچوب موگول برای تحلیل تعامل دانش ماژولار و غیرماژولار بود. پرسش‌های پژوهش به چگونگی تأثیر سطح مهارت، انتقال زبان عربی، و مداخله آموزشی بر دقت و کارایی تولید و پردازش این ساختار پرداختند. روش ترکیبی کمی-کیفی با تکالیف آزمایشی شامل خواندن با صدای بلند، تکمیل جمله، پردازش جملات در زمان واقعی، تحلیل خطاها، و مداخله آموزشی به کار گرفته شد. این روش به دلیل توانایی در ارزیابی هم‌زمان جنبه‌های نحوی (ماژولار) و آوایی (غیرماژولار) انتخاب شد و از چارچوب موگول برای تحلیل تعامل این دو نوع دانش بهره گرفت. نتایج اثبات مسیر رشدی در یادگیری اضافه (وابسته به سطح مهارت) را نشان داد، به‌طوری‌که زبان‌آموزان مبتدی کسره اضافه را به دلیل انتقال از زبان عربی حذف کردند، اما درک ارتباط بین موصوف و صفت یا مضاف و مضاف‌الیه (دانش ماژولار) را با حداقل آموزش نشان دادند. نقش کمرنگ‌شونده انتقال زبان اول (عربی) با افزایش مهارت مشاهده شد. مداخله آموزشی دقت خواندن را از 65% به 85%، تکمیل جمله را از 55% به 82%، و زمان واکنش را از 1400 به 1000 میلی‌ثانیه بهبود بخشید و تأثیر مثبت آموزش صریح بر دقت تولید را تأیید کرد. این یافته‌ها تعامل دانش ماژولار و غیرماژولار را در چارچوب موگول تأیید کردند. کاربردهای آموزشی شامل تکالیف مبتنی بر بسامد، ابزارهای بصری مانند نمودارهای نحوی، و فناوری‌های تعاملی بودند. این پژوهش به پیشبرد نظریه یادگیری زبان دوم و بهبود آموزش زبان فارسی به غیرفارسی‌زبانان کمک می‌کند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

  • تاریخ دریافت: 04 خرداد 1404
  • تاریخ بازنگری: 30 مرداد 1404
  • تاریخ پذیرش: 08 شهریور 1404