تحلیل یادگیری کسره‌ی اضافه فارسی در عرب‌زبانان عراقی: آزمون چارچوب موگول در آموزش زبان دوم

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه زبان شناسی، دانشکده ادبیات فارسی و زبان های خارجی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

2 گروه زبان‌شناسی، دانشکده ادبیات و زبان های خارجه، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

چکیده

چکیده

یادگیری ساختار اضافه فارسی، به‌عنوان یک ویژگی کلیدی صرفی-نحوی، برای زبان‌آموزان غیرفارسی‌زبان، به‌ویژه عرب‌زبانان فاقد ساختار مشابه، می تواند چالش‌برانگیز باشد. این پژوهش یادگیری این ساختار را توسط 90 زبان‌آموز عرب‌زبان عراقی بررسی کرد و هدف آن شناسایی مسیر رشدی یادگیری، نقش انتقال زبان اول، و تأثیر آموزش صریح بر درونی‌سازی ساختار اضافه با استفاده از چارچوب موگول برای تحلیل تعامل دانش ماژولار و غیرماژولار بود. پرسش‌های پژوهش به چگونگی تأثیر سطح مهارت، انتقال زبان عربی، و مداخله آموزشی بر دقت و کارایی تولید و پردازش این ساختار پرداختند. روش ترکیبی کمی-کیفی با تکالیف آزمایشی شامل خواندن با صدای بلند، تکمیل جمله، پردازش جملات در زمان واقعی، تحلیل خطاها، و مداخله آموزشی به کار گرفته شد. این روش به دلیل توانایی در ارزیابی هم‌زمان جنبه‌های نحوی (ماژولار) و آوایی (غیرماژولار) انتخاب شد و از چارچوب موگول برای تحلیل تعامل این دو نوع دانش بهره گرفت. نتایج اثبات مسیر رشدی در یادگیری اضافه (وابسته به سطح مهارت) را نشان داد، به‌طوری‌که زبان‌آموزان مبتدی کسره اضافه را به دلیل انتقال از زبان عربی حذف کردند، اما درک ارتباط بین موصوف و صفت یا مضاف و مضاف‌الیه (دانش ماژولار) را با حداقل آموزش نشان دادند. نقش کمرنگ‌شونده انتقال زبان اول (عربی) با افزایش مهارت مشاهده شد. مداخله آموزشی دقت خواندن را از 65% به 85%، تکمیل جمله را از 55% به 82%، و زمان واکنش را از 1400 به 1000 میلی‌ثانیه بهبود بخشید و تأثیر مثبت آموزش صریح بر دقت تولید را تأیید کرد. این یافته‌ها تعامل دانش ماژولار و غیرماژولار را در چارچوب موگول تأیید کردند. کاربردهای آموزشی شامل تکالیف مبتنی بر بسامد، ابزارهای بصری مانند نمودارهای نحوی، و فناوری‌های تعاملی بودند. این پژوهش به پیشبرد نظریه یادگیری زبان دوم و بهبود آموزش زبان فارسی به غیرفارسی‌زبانان کمک می‌کند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


  • استاجی، اعظم؛ جهانگیری، نادر. (1385). «منشأ کسرۀ اضافه    در زبان فارسی». فصلنامه مجله  دانشکده ادبیات           علوم‌انسانی اصفهان(مطالعات و پژوهش‌های          دانشکده ادبیات و علوم انسانی). شماره،4. صص. 81          -69
  • شریفی، شهلا. (1393). «بررسی کسره‌ی اضافه در ساخت اضافه‌ی زبان فارسی و برخی از گویش‌های خراسان رضوی و جنوبی:         تنوعات و تبعات». مجموعه‌مقالات نهمین همایش   زبان‌شناسی      ایران . جلد ۲، صص ۷۵۵–۷۷۰. تهران:   دانشگاه علامه    طباطبایی.
  • عبدوس، محمد؛ مینایی بیدگلی، بهروز. (۱۳۹۶). «بهبود شناسایی         موجودیت‌های نامدار فارسی با استفاده از           کسرۀ اضافه».    پردازش علائم و داده‌ها، شماره 14.         پیاپی 4. صص. ۴۳–۵۴.
  • عموزاده، محمد؛اسفندیاری، نسیم. (1391). «بررسی مقایسه‌ای ساخت اضافه در زبان فارسی بر اساس الگوهای           شناختی و غیر شناختی». نشریه پژوهش‌های زبانشناسی     تطبیقی. شماره 2. پیاپی 4. صص. 54-91.

- همایونفر، مژگان. (۱۴۰۰). «کسرۀ اضافه: هسته نمای اسم در       فارسی». علم زبان، شماره 8. پیاپی 14. صص. 53–۸۷.

 

 

 

 

 

منابع انگلیسی

Al Khalaf, M. A. H. (2018). Modular and extra-modular second language knowledge of   unaccusativity and unergativity by Najdi Arabic L2 learners of English (Doctoral         dissertation, University of Leeds).

Estaji, A. & Jahangiri, N. (2006). The Origin of Ezafeh in Persian. Journal of  Faculty of Humanities and Literature, 47, 69-81. [In Persian].

Foster-Cohen, S. H. (2017). Making the most of MOGUL: Reflections on interlanguage in           childhood language disorders. IRAL, International Review of Applied Linguistics in    Language Teaching, 55(4), 349–364.

Gunawardena, C. (2022). Acquisition of L3 French object clitics by L1-Sinhala-L2-English         speakers. Language Related Research, 13(5), 223-252.

Gunawardena, C. P. (2022). Acquisition of the verb movement parameter in French by adult        English speakers. Sri Lanka Journal of Social Sciences and Humanities, 2(1), 11-20.

Hopp, H. (2010). Ultimate attainment in L2 inflection: Performance similarities between non-      native and native speakers. Lingua120(4), 901–931.

Kong, S. (2015). The role of first language transfer in second language acquisition: Evidence       from Chinese learners of French. Second Language Research, 31(2), 123-145.

Marsden, H., Whong, M., & Gil, K.-H. (2018). What’s in the textbook and what’s in the mind:    Polarity item “any” in learner English. Studies in Second Language Acquisition, 40(1),   1–28.

Sharwood Smith, M., & Truscott, J. (2005). Stages or continua in second language acquisition: A             MOGUL solution. Applied Linguistics, 26(2), 219–240.      

Sharwood Smith, M., & Truscott, J. (2014). Explaining input enhancement: A MOGUL   perspective. IRAL, International Review of Applied Linguistics in Language Teaching,            52(3), 253–281.

Schwieter, J. W., & Benati, A. (2019). The Cambridge handbook of language learning (Cambridge handbooks in language and linguistics). Cambridge University Press.

Truscott, J. (2006). Optionality in second language acquisition: A generative, processing- oriented account. Second Language Research, 22(3), 311-342.